[1 juni 2007]
Tijdens de in het vorige verslag besproken gedenkwaardige reis naar Japan zijn uiteraard verschillende whiskydistilleerderijen bezocht. Als eerste van de in totaal vier te bezoeken distilleerderijen werd de Yamazaki Distillery van Suntory aangedaan. Yamazaki is de oudste authentieke whiskydistilleerderij, waar meerdere veelzijdige whisky's vandaan komen.
A1 in 1920 werden door Suntory en met name door Mr. Shinjira Tarri, pIannen gemaakt om een whisky distil leerderij te beginner). Er werd gekozen voor een plek dicht bij Osaka,
de tweede stad in Japan. In 1923 werd gestart met het bouwen van Yamazaki op de splitsing van drie rivieren en 1929 werd de eerste whisky op de markt gebracht.Yaxnazaki maakt deel tut van de, in totaal uit 172 bedrijven bestaande, Suntory groep. De Suntory groep heeft bijvoorbeeld ook belangen in Schotland, onder meer bij Bowmare en Auchentoshan Distilleries. Op 200 meter van de distilleerderij wordt het benodigde water gewonnen nit de bron van de Mirtase Shrine, een van de belangrijke
Shinto-tempels nit het jaar 701. Hoewel al in 1929 de eerste whisky op de markt gebracht werd, duurde her toch nog tot 1984 voordat de eerste single malt verscheen. Tot die tijd was er voornmamelijk sprake van blends of blended malts.Vaor de blend werd en wordt gebruik gemaakt van de Sungrain Chita Distillery. Zoals bij alle Japanse distilleerderijen wardt de rroodzakelijke gemoute gerst betrokken van mouterijen in Schotland. In Japan is er weinig tot geen productie van granen, immers met graanproducten, maar rijstproducten voeren de boventoon. Er is wel gerst die gemout kan worden, maar in 1971 werd besloten om te stoppen met het zelf mouten. Inmiddels wordt uit Australie, Noord-Amerika en Schotland de gemoute gerst geimporteerd, net als de turf. Er wordt ook Japanse turf gebruikt, die afgewisseld wordt met Schotse turf. Echter de te gebruiken hoeveelheid is minimaal.
Ongeturfd
Bij Yamazaki wordt voornamelijk ongeturfd mout gebruikt. Slechts acht tot tien procent is wel geturfd mout en 72 uur fermentatie levert een wash op met een alcoholgehalte van zeven procent. De fermentatie vindt sinds 3 jaar plaats in houten washbacks. Daarvoor gebruikte men stainless steel. Afhankelijk van het type te maken whisky wordt meer of minder mout gebruikt. Het minimum is 13 ton, het maximum is 16 ton per mash. Bij dezelfde hoeveelheden water zal dit een meer of minder suikerrijke wort opleveren. Het distilleren wordt gedaan in de vanuit Schotland 
geimporteerde potstills en bij het bezoek aan het stillhouse vallen meteen de vele verschillende vormen op.Voor her eindproduct wordt spirit gebruikt uit al deze verschillende stills, waardoorYamazaki Malt Whisky een `clearer, more estery' flavour krijgt.
Ommezwaai
Bij Suntory is onlangs een ommezwaai gemaakt in de wijze van het verhitten van de stills. Tot voor kort gebruikte men een stoomsysteem, maar men is overgestapt op 'direct-fired stills' door middel van gas. Men heeft vastgesteld, dat de Yamazaki Malt Whisky daardoor meer `body' krijgt.Van de wort maakt men eerst in de washstills een low-wine met een alcoholpercentage van twintig procent. Het eindproduct, de spirit, heeft een percentage van zeventig procent.Voordat de spirit op vat gaat, wordt her alcohalgehalte teruggebracht naar zestig procent. Het was verrassend te horen, dat het Angels Share in Japan anders werkt dan in Schotland. Door de hoogteligging en her klimaat blijkt de Japanse whisky voornamelijk water te verliezen en weinig alcohol. Daardoor is her mogelijk whisky's aan te treffen die, ondanks de leeftijd, nog steeds een alcoholpercentage hebben tussen de 55% en 58%.
Vaten
Over her algemeen worden meerdere soorten vaten afkomstig uit verschillende landen gebruikt. 
Maar Yamazaki gebruikt ook nieuwe vaten, gemaakt van Japans eiken, Quercus Mongolica. Uit deze vaten verdampt de spirit gemakkelijk, waardoor een `rubber taste' ontstaat. Daarom client deze 'first-fill whisky' gemengd te worden met een `re-fill whisky'. Wat erg bijzonder is, is dat er ook vaten gemaakt worden van Amerikaans eiken, terwijl de bodem en her deksel van cederhout zijn.
Na een prachtige rondleiding door de distilleerderij gaf de Senior Blender, Mr. Fukuyo Shinji vanYamazaki in het laboratorium een proeverij met zeer gevarieerde samples. De eerste whisky, was eenYamazaki, gelagerd op wit Amerikaans eiken vaten, gedistilleerd in 1981, gevolgd door een whisky uit 1984 van een Spaans eiken vat.Vervolgens een whisky uit 1986 van een Mizunara vat. Mizunara is het Japanse woord voor watereik. Deze vaten worden ook wel `Water Oak' genoemd. Her hout bevat namelijk veel water en is daardoor moeilijk te branden. De whisky krijgt: clan een `sweet esterv' taste. Het was verrassend te merken, dat deze opbouw goed de verschillen aantoonde tussen de gebruikte houtsoorten. In deze drie samples was whisky gebruikt met de gebruikelijke verhouding van acht tot tien procent geturfd mout. Her vervolg van de proeverij was een heavily peated malt Bowmore stijl en her was bijzonder grappig out op de placemat Percy, de Master Distiller van Bowmore, afgebeeld te zien als turfsteker. De laatste whisky was een voorbeeld van de recente innovatie bij Yamazaki: eiken gecatnbineerd met ceder. Een zes jaar oude whisky van 1999 was een prachtige afsluiting van de nosing en tasting. In de sanaak waren wat harsen te ontdekken, die deden denken aan Griekse wijnen. De samples waren helaas, naar onze mening, te ver verdund, wat de bijzonder fraaie malt -whisky's onvoldoende recht deed. Yamazaki maakt een grote diversiteit aan malts, die er voor zullen zorgen dat we nog lang van deze mooie distilleerderij kunnen genieten.
Als voorbeeld moge dienen, dat in mei 2005 op de Yamazaki Distillery, 50 flessen Malt Whisky 50 years old en gerijpt in Japans eiken, ter verkoop werden aangeboden voor € 7.350,00 per fles. Binnen een paar uur waren alle flessen verkocht.
Dirk van Staden
